Jesteś tutaj  :

Pojezierze Iławskie    /   Historia   /   Zabytki

Zabytki Pojezierza Iławskiego

Na Pojezierzu Iławskim, pośród kompleksów leśnych, wśród srebrzystych jezior i błękitnych rzek, lokowane są zabytki - pomniki kultury z których każde ma bogatą historię i niepowtarzalny urok.

 

Niestety, na wskutek działań wojennych, a przede wszystkim prymitywnemu poczuciu zemsty, "wyzwolicieli" - Armii zdRadzieckiej niewiele z reliktów przeszłości dotarło do naszych czasów w stanie nienaruszonym.

 

Najbardziej ucierpiały miasta regionu, podpalane i burzone ostrzałem artyleryjskim. Powojenna, zaborcza grabież wszelkich dóbr kultury również przyczyniła się do okrojonego stanu posiadania.

 

Tym bardziej cieszy więc  współczesna, systematyczna renowacja, i rewitalizacja pozostałości dawnej kultury. Zamki, dwory i pałace, Kanał Elbląski są tego najlepszym przykładem. Pomniki przyrody są otoczone specjalną opieką.

 

Włodarze miast i gmin nieszczędzącą sił i środków by przywrócić dawny blask zespołom architektonicznym. Starówki Iławy, Ostródy,  odzyskują dawny blask. Ochroną objęto również historyczne, geograficzne lub tradycyjne nazwy budynków, placów, ulic lub jednostek osadniczych.

 

Zbierane i eksponowane są dobra kultury ruchomej np. stare wozy strażackie, samochody, urządzenia hydrotechniczne, narzędzia codziennego użytku itp.

 

Zabytek nieruchomy, krajobraz kulturowy, układ komunikacyjny, układ przestrzenny, zespół sakralny, zespół pałacowy, zespół przemysłowy, zespół gospodarczy, kościoły, dzwonnica, cerkiew, synagoga, kaplica, meczet, klasztor, obiekt sakralny, zamek, pałac, dwór, fortyfikacje, mury obronne, ratusz, budynek użyteczności publicznej, karczma, kamienica, budynek mieszkalny, budynek gospodarczy, młyn, wiatrak, kopalnia, budynek przemysłowy, pawilon parkowy, budynek, most, dworzec, budowla, kapliczki, figury, mała architektura, cmentarz, pole bitwy, zieleń komponowana, grodzisko, osada, wały, cmentarzysko, kurhan, kopiec, jaskinia

 

Oto niektóre relikty dziedzictwa kultury, które trzeba i należy zobaczyć !

  • XIV-wieczny gotycki kościół z rokokowym ołtarzem
  • neobarokowy ratusz
  • neoklasycystyczna hala miejska
  • młyn położony nad rzeką Iławką
  • secesyjne i eklektyczne kamieniczki
  • dworzec kolejowy, wieże ciśnień oraz gimnazjum
  • XVIII-wieczne rzeźby
  • ruiny drugiego, po Malborku, największego zamku krzyżackiego

Frednowy

  • barokowy kościół z  1768 roku we Frednowych

Laseczno

  • XIV-wieczna zespół zabudowań wiejskich

Ławice

  • wieś noblisty Emila von Behring

Rudzienice

  • niezwykle stara wieś z wybudowanym w XIX wieku kościołem
  • zespół starówki

Łęgowo

  •  XVII wieczny kościół z bogatym i wysokiej klasy wyposażeniem. Na szczególną uwagę zasługuje umieszczona w ołtarzu kopia XVII-wiecznego „Sądu Ostatecznego"

Goryń

  • kościół wybudowany dla protestantów w 1939 roku, poświęcony i przekazany katolikom w 1945 roku.

Trupel

  • cmentarz rodowy ze starymi lipowymi i dębowymi alejami

Lubawa

  • kościół p.w. św. Anny, wzniesiony ok. 1330 roku
  • kościół p.w. św. Jana Chrzciciela, wchodzący w skład zespołu poklasztornego franciszkanów, zbudowany na początku XVII wieku.
  •  XVIII wieku barokowy kościół p.w. św. Barbary
  •  czytelnie zachowany układ urbanistyczny miasta

Rożental

  • kościół p.w. św. Wawrzyńca, drewniana konstrukcja pochodzi z roku 1761 i jest prawdziwą ozdobą tutejszych terenów.

Byszwałd, Sampława, Kazanice, Prątnica

  • na szczególną uwagę zasługują XV-wieczny, gotycki kościół, jego XVIII-wieczna dzwonnica, gotycki dzwon, chaty wiejskie z połowy XIX wieku i dwie murowane kapliczki przydrożne z początku XX wieku
  •  XIV-wieczny kościół p.w. św. Antoniego, w którym znajdują się zabytkowe renesansowe ołtarze.
  • miasto zachowało czytelny, nawarstwiający się historyczny układ przestrzenny. Stare miasto, o kolistym kształcie - wynikającym z ukształtowania terenu, z kwadratowym rynkiem po środku (dawniej z ratuszem i ławami kupieckimi) do dziś przyciąga turystę detalami zachowanej architektury. Na obszarze starego miasta trwa obecnie odbudowa.
  • gotycka baszta z XV wieku, w której znajduje się obecnie Izba Pamięci
  • XIV-wiecznego kościoła p.w. św. Jana,
  • XIX-wiecznego cmentarza żydowskiego pozostałości murów obronnych.

 

  • Kościół gotycki (około 1330), wieża z końca XIV w., przebudowana w 1832 r., wystrój wnętrza barokowy.
  • Kościół gotycki powstał przed rokiem 1320. Od XVI w. odbywały się tu nabożeństwa w języku polskim.
  • Kościół gotycki św. Dominika Savio, odbudowany po zniszczeniach wojennych, pochodzący z XIV w., Znajduje się przy ul. Św. Dominika Savio
  • Kościół neogotycki pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny z lat 1856-1875, wieża dobudowana na początku XX w.
  • Kościół ewangelicko-metodystyczny neogotycki z 1907 r.; wieża kościelna, na którą wiedzie 105 schodów, stanowi punkt widokowy na całą Ostródę, ponadto mieści w sobie 3 dzwony (największy o średnicy 148 cm) oraz mechanizm zegarowy.
  • Kaplica baptystów – zbudowana w 1910 roku w stylu neogotyckim (ul. Nadrzeczna).
  • Cmentarz Polska Górka przy ul. Olsztyńskiej. Część grobów pochodzi z I połowy XIX w. Jest tu pochowany pastor Gustaw Gizewiusz pochodzący z rdzennie polskiej rodziny, niezmordowany orędownik polskości Mazur. Urodził się 21 maja 1810 roku w Piszu, a w roku 1835 osiedlił się w Ostródzie jako pastor polskiego kościoła ewangelickiego. W 1848 roku został wybrany polskim posłem do Parlamentu Niemieckiego. Zmarł nagle 7 maja 1848 roku. Pośród ruin cmentarza zwracają uwagę zabytkowe nagrobki pożydowskie oraz neoklasycystyczna brama z XIX w.
  • Koszary artyleryjskie (tzw. Białe Koszary) – oddane do użytku w 1913 roku, zostały zaprojektowane przez Fritza Heitmanna.
  • Koszary Grollmanna (tzw. Czerwone Koszary) – zbudowane w latach 1890-1898, głównie przy użyciu czerwonej cegły.
  • Koszary przy ul. garnizonowej (Bergkaserne) – Najstarsze ostródzkie koszary, zbudowane w połowie XIX w. Obecnie popadające w ruinę.
  • Zamek pokrzyżacki pierwotnie w stylu gotyckim, następnie kilkakrotnie przebudowywany. Pochodzi z XIV w. i był siedzibą komturstwa krzyżackiego. Od 1977 roku odbudowywany po zniszczeniach spowodowanych wojną.
  • Fragmenty gotyckich murów obronnych z XV w. Przy obecnym kościele św. Dominika Savio ul. Św. Dominika Savio, ul. Drwęckiej oraz u zbiegu ul. Mickiewicza i ul. Wyspiańskiego.
  • Gotycki układ urbanistyczny miasta lokowanego ok. 1270 r. (obecnie przebudowany plac 1000-lecia).
  • Urządzenia Kanału Elbląskiego (Śluza Ostróda), ul. Szosa Elbląska.
  • Wieża Bismarcka zbudowana w 1902 roku, pierwsza tego typu budowla w Prusach Wschodnich.
  • Dworzec kolejowy z końca XIX w.
  • Budynek liceum ogólnokształcącego, eklektyczny z 1907 roku.
  • Dawna rogatka przy posesji Szkoły Podstawowej Nr 1, neoklasycystyczna z XIX w.
  • Neogotycka wieża ciśnień pochodząca z przełomu XIX i XX w (ul. Drwęcka)
  • Kamienice z XIX i początku XX w. znajdujące się głównie przy ulicach: Mickiewicza, Sienkiewicza, Jana Pawła II, Czarnieckiego, Słowackiego, 11 Listopada, Armii Krajowej

mapa strony   I   Administrator I   Creativity Active Studio  2014 -2017 ©    I